Kansen · 4 min lezen
Inzetstelsels: waarom de Martingale het huisvoordeel niet keert
Een inzetstelsel belooft vaak een reeks toevalsomstandigheden om te zetten in een kleine, regelmatige winst. De rekensom is koppig: als elke beurt een negatieve verwachting heeft, maakt het veranderen van de inzetgrootte die verwachting niet positief. Het verandert alleen de vorm van de verliezen.

- Martingaleverdubbelen na een verlies
- Echte limieteindige bankroll en tafelplafond
- Verwachtingblijft bij elke beurt negatief
- Wat verandertde omvang van de afwijkingen, niet het teken
Het idee dat bekoort, en het gat in de redenering
De Martingale is het meest geciteerde stelsel. Je zet één eenheid in op even money, bij roulette bijvoorbeeld. Win je, dan begin je weer met één eenheid. Verlies je, dan verdubbel je, en zo verder, tot een winst die alle verliezen zou inhalen en één eenheid winst zou laten. Op papier levert een eindige reeks verliezen gevolgd door een winst inderdaad dat kleine plusje op. In het leven staan twee muren: de som waarover je beschikt, en het tafelplafond.
Na n verliezen is de volgende inzet 2ⁿ eenheden. Tien verliezen na elkaar vragen al 1 024 eenheden, plus de 1 023 die al verloren zijn. Zo’n reeks is, op Europese even money, niet absurd: de kans om een ronde te verliezen is 19/37, en (19/37)¹⁰ is in de orde van 1 op 160. Zeldzaam op de schaal van een avond, mogelijk op de schaal van een jaar spelen, en definitief wanneer de volgende inzet niet meer te financieren is. Op het moment dat het stelsel « knapt », is het verlies geen eenheid: het is de som van de hele progressie.
De d’Alembert (één eenheid omhoog na een verlies, één omlaag na een winst) en de Fibonacci (de rij 1, 1, 2, 3, 5… volgen) zijn trager, dus langer vol te houden, en evenmin in staat het teken van de verwachting te veranderen. Ze verzachten de brutaliteit van de breuk, ze schrappen het beginsel niet.
De verwachting telt op
Als elke beurt, afzonderlijk genomen, een verwachting heeft van −e keer de inzet (e = 1/37 bij Europese roulette op even money), dan heeft een reeks inzetten m₁, m₂, …, mₖ een verwachting −e × (m₁ + … + mₖ). De volgorde doet er niet toe, evenmin of je verdubbelt of deelt. Zolang e positief is, is de som dat ook, in het voordeel van het huis. Dat is de kern van het argument, en hij hangt niet van een simulatie af.
Soms hoor je dat je « wiskundig uiteindelijk wint ». Dat veronderstelt dat je altijd het volgende bedrag kunt inzetten. Die veronderstelling is onjuist zodra er een plafond of een bankroll is. Zelfs zonder plafond wordt het te riskeren bedrag voor één eenheid winst onredelijk. Het stelsel verkoopt een kleine, frequente winst tegen de prijs van een zeldzaam, zeer groot verlies. Het gemiddelde blijft negatief, en is vaak pijnlijker om te beleven dan het gemiddelde van een vaste inzet, precies vanwege dat grote verlies.
Een korte telling, om de schaal te zien
Stel een eenheid van 5 €, even money, en een tafelplafond van 500 €. De Martingale-progressie houdt stand tot de inzet van 320 € (2⁶ × 5, na zes verliezen, als je van 5 bent vertrokken). Het zevende verlies maakt de volgende inzet van 640 € onmogelijk. De kans op een reeks van zeven verliezen, (19/37)⁷, is ongeveer 1 op 86. Dat is geen museumzeldzaamheid. De dag dat ze komt, belopen de al verloren inzetten 5 × (1+2+4+8+16+32+64) = 635 €, voor een « doel » dat maar 5 € was. Het onevenwicht tussen de beoogde winst en het maximale verlies is geen ongeluk van het stelsel: het is zijn enige veer.
Je kunt verfijnen met een hoger plafond of een lagere eenheid; je schuift alleen het moment op en verzwaart de factuur van de dag waarop het komt. Daarom presenteert deze site geen progressietabel als een methode. Ze presenteert een muur, en de rekensom die hem zichtbaar maakt.
Wat een stelsel nog kan doen — en niet zou moeten
Een stelsel kan iemand helpen vooraf de grootte van een inzet te beslissen, als die persoon speelt, zoals je een budget besluit. Het heeft dan geen magie: het is een disciplineregel, geen machine om het spel om te keren. Zodra het dient om « terug te verdienen », verergert het het probleem dat de pagina’s over verantwoord spelen beschrijven: je verhoogt de inzet precies wanneer je net hebt verloren, dat wil zeggen wanneer de bankroll al is aangesproken.
In België mag geen vergunde aanbieder, volgens het kader dat de Commissie in herinnering brengt, speeltegoed of andere voordelen aanbieden die bedoeld zijn om spelers aan te trekken of te houden. Een inzetstelsel op een informatiepagina is zo’n voordeel niet, en het heeft er ook het effect niet van. Het vervangt evenmin een stortingslimiet, een EPIS-verbod of een oproep naar SOS Gokken. Als de lust om te verdubbelen om in te halen de echte motor wordt, is het stelsel al mislukt, ongeacht de tabel. Voor het Belgische kader — 21 jaar, vergunningen, hulp — zie de bijbehorende artikelen. Voor de lust om in te halen: SOS Gokken, 0800 35 777, en de pagina’s over EPIS.
Geen enkele progressie op deze pagina is een speeladvies. Het is een waarschuwing, met een rekensom erbij, zodat de muur zichtbaar is vóór je ertegenaan loopt.
Hulp nodig?
0800 35 777SOS Gokken is het gratis nummer dat de Kansspelcommissie vermeldt, 24 uur per dag en 7 dagen per week bereikbaar. Stop op tijd
Bronnen
- Wikipedia, Martingale (betting system)
- De redenering over verwachting (som van variabelen met negatieve verwachting) is een eigen berekening
- Wikipedia, Roulette, voor het voordeel van 1/37